La manifesto de Raŭmo

Ãi tiu dokumento ricevas la nomon de la urbo, en Finnlando, kie oni debatis, okaze de la 36a Internacia Junulara Kongreso (1980 07 25 / 08 01), la temon "Esperanto en la 80aj jaroj: celoj kaj metodoj".

Ïi ankoraª ne esprimas la oficialan opinion de TEJO kiel organizo, sed nur de tiuj, individuoj kaj grupoj, kiuj subskribis aª subskribos ßin. La originalo de la Manifesto trovißas ¤e FEJO (Finnlanda Esperantista Junulara Organizo), kiu akceptas eventualajn alißojn en skriba formo ßis 1980 12 31.

[FEJO, ¤e s-ro B. Holmberg, Arentikuja 1 B 253, SF-00410 Helsinki 41, Finnlando.]

  1. Krizo de identeco

    La subskribintoj konstatis kontraªdiron en la sinteno de la esperantistaro, kvazaª konflikton inter idea superegoo kaj egoo: nia superegoo igas nin prediki al la aliaj homoj pri kelkaj mitoj - la dua lingvo por ¤iu / la angla lingvo estas nia malamiko / UNO devas adopti Esperanton, ktp - kaj laªdegi la lingvon e¤ neobjektive okaze de intervjuo; samtempe, inter ni, ni ßuas kaj aplikas Esperanton laª tio kio ßi efektive estas, sendepende de la pracelaj sloganoj. Tio ja estas krizo de identeco, kaj ni sentas la neceson motivi nian esperantistecon per io pli kohera.

  2. Kritiko de praceloj

    Ni kredas ke:

    1. la oficialigo de esperanto estas nek verÙajna nek esenca dum la 80aj jaroj - oni havu alternativajn celojn;
    2. la faligo de la angla lingvo estas nek tasko nek zorgo de la esperantistoj: finfine la angla rolas nur kiel helplingvo, analoge al la franca siatempe (e¤ malpli grave ol iam la franca mem); Zamenhof neniam proponis al la E-movado kiel celon kontraªstari la francan, ¤ar por Esperanto li antaªvidis pli valoran alternativan rolon.
  3. Niaj celoj:

    Ni celas disvastigi Esperanton por pli kaj pli, iom post iom realigi ßiajn pozitivajn valorojn:

    1. propedeªtiko por lingvoinstruado;
    2. kontaktoj inter ordinaraj homoj;
    3. kontaktoj sendiskriminaciaj;
    4. novtipa internacia kulturo.

    Lige kun la lasta valoro, ni emfazas ke la ser¤ado de propra identeco igis nin koncepti esperantistecon kvazaª la aparteno al mem elektita diaspora lingva minoritato. La kresko de niaj fortoj kaj la alißo de novaj homoj estas nepre kondi¤itaj de la konsciißo pri tiuj ¤i valoroj.

  4. La kongresoj kiel vojo al kresko. Internaciaj kongresoj kaj renkontißoj estas esencaj por la asimilißo de homoj al nia lingva komunumo: necesas unuflanke kongresi pli ofte inter ni, kaj rezervi la kunsidadon de gvidorganoj al apartaj funkciulaj kunvenoj, laª la modelo de la TEJO-seminario en Strasburgo (junio 1980), kaj aliflanke necesas fortigi la uzon de E-o kiel laborlingvo en fakaj konferencoj internaciaj, laª la modelo de la Freinet-instruistoj.
  5. Ni kredas ke la unua jarcento de Esperanto pruvis la taªgecon de la lingvo por esprimi ¤ion; meze de la 80aj jaroj, komence de la dua jarcento, ni devos ekmontri al la mondo ke ni kapablas ankaª diri ion - ion kulture originalan kaj internacie valoran.

    LA KVIN TEZOJ DE RAºMO

    1. Disvastigi nian lingvon pro tio kio ßi reale estas, ne pro tio kio ßi volas, povas aª devas esti.
    2. La rolo de helplingvo povas sufi¤i por la angla, sed ne por Esperanto.
    3. Pro siaj pozitivaj valoroj Esperanto farißis pli ol komunikilo, e¤ arta perilo kaj kolektiva identigilo.
    4. La kongresoj restos vojo al kresko (sed ne ununura vojo), se ili plenumos du precizajn kondi¤ojn.
    5. Ni ¤esu lingvi parolon, ni komencu paroli lingvon.

    La supraj estas provo kondensi la kvin artikolojn de la Manifesto en kvin specifaj mesaßoj.

    Aldone, kio la Manifesto NE estas:

    1. kolektiva anonima¢o (unuafoje en niaj kongresoj!);
    2. invito al malaktivißo kaj izolißo (male, ßi eksplicite esprimas la celon disvastigi la lingvon!);
    3. pure metafora prezento pri la propra identeco (ne la mem elektita diaspora lingva minoritato estas kvazaªa, sed la aparteno al ßi estas kvazaªa - la analogio insistas pri la aparteno al la subjekto, ne pri la subjekto mem!).

    Aªtenta kaj plena teksto - plus marßena komentario (en LF 62, aªgusto 1980)

    Subskribis ¤i tiun dokumenton, disdonitan en Raªmo praktike nur dum la lasta tago, sesdek unu kongresanoj. La unuaj subskribintoj estas Jouko Lindstedt, Giorgio Silfer, Amri Wandel, membroj de la Komisiono por la kongresa rezolucio (la tria estas ankaª TEJO-estrarano). Inter la ceteraj alißoj trovißas du ¤efredaktoroj: Perla Martinelli kaj Dario Besseghini (Kontakto); kaj pluraj estraranoj kaj komitatanoj de TEJO, interalie Marianne Böckmann, Börje Holmberg kaj Walter Zelazny.

    Inter la membroj de LF-koop ßis nun ne menciitaj trovißas la nomoj Irma Heikkilä, Herbert Mayer, Barbara Poterucha. Ãiuj subskriboj havas individuan valoron, sed la Administra Komitato de LF-koop decidis subteni la Manifeston per disvastigo kaj stimulo al debato, ßis eventuala kolektiva alißo, pri kiu povas decidi nur la ßenerala Asembleo.

    Kajero 47 ~ Kajeroj ~ Kurso de Esperanto ~ Esperanto Hispanio

    Muziko:Andanto de la verko 24-a de Fernando Sor, komponita en 1827.
    Kreita de Jesuo de las Heras la merkredon 20-an de septembro de 2000.